Skip to main content

Дагах уу чих тавих уу ?


Тэмдэглэл хөтөлснөөс хойш зарим нэг найз минь тэмдэглэлийг уншаад өнгөрсөн хэрнэ нэлээд хэд хоноод чиний тэмдэглэлийн хаяг юу билээ гэж асууна. Харин аав минь 80 холоо гарсан холбооны инженер ч компьютертой нэг их дотносохгүй үзэг цаасаа бариад өдөр бүр юм бичдэг бол ээж минь 80 дөхөж байгаа арай залуу гэсэндээ сүүлийн арваад жил компьютертой найзалж түүн дээр бичиг баримт, номоо өөрөө бичдэг юм. Өнгөрсөн жилээс интернетийг 24 цагаар тавиад өгсөн чинь интернэт дэх Вэб сайтын уншигч болов. Хаяа тэмдэглэлийг маань уншдаг болохоор (гэхдээ тэнд нь ээжид хэрэгтэй юм байхгүй ч), өөр сонирхолтой блог уншдаг болог гэж (Follow and Sing in) яаж хэрэглэх талаар бичих санаатай монгол үг, нэрийг оноох гээд нэлээд хэдэн өдөр бодлоо. Follow гэсэн үг блог буюу тэмдэглэл дээр
  • дагах,
  • унших (reader),
  • мөрдөх,
  • чих тавин сонсох, чих тавих,
  • хараандаа авах, анхааралдаа авах,
  • харуулдах,
  • ...
гэсэн үгсийн аль нэгээр сонгож болох ч юм шиг санагдав. “Чих тавих”, “дагах” гэсэн үгсийг Цэвэлийн ногоон толиноос харвал дараах тайлбар байх юм.

(ЧИХ ТАВИХ (a) сураг мэдээ сонсохыг хичээх; алдсан адууныхаа хойноос чих тавьж байв; (б) анхааран сонсох; багшийн заасан хичээлийг чих тавин сонсож байв; )

(ДАГАХ 1. юмны хойноос бараадан явах; тэрэгний хойноос нэг нохой дагаж явлаа; яс дагаж мах хууч;2. шилжсэн мөрдөх, журамлах; заавар тушаалыг даган хөтлөв; хэв заншлыг дагах; нар дагах; зам. дагах; 3. ойшоон зөвшөөрөх; ая дагах; үг дагах; санаа дагах; даган дууриах; * дагаар орох (сайн дураар харъяат болж захирагдах; Монгол улсад дагаар оров); бух дагах (үнээ буханд гарах))

  • Блог дагах; блог дагахаар бүртгүүлэх;
  • Чих тавих; чих тавихаар бүртгүүлэх;
  • Блог харуулдах; харуулдахаар бүртгүүлэх; ...

Яг энэ тохиолдолд аль үгийг оноох нь тохиромжтой бол оо?.
Үүнийг уншигч танд ямар нэг санаа оноо байвал доорх САНАЛ БОДЛОО БИЧИХ (comment) цонхонд бичиж үлдээн үү?

"comment=хариулт гээд нэрэлчихсэн бас л чихэнд наалдахгүй байгаа юм"


Comments

Anonymous said…
Дагах гэдэг нь зүгээр санагдаж байна.
Unknown said…
Блогийн хувьд чих тавих, дагуулж харах гэсэн утгатай болж байх шиг байна. Энэ үйлдлийг үйлдүүлж буй эзний хувьд намайг дага болчихоод байгаа юм даа.
Алдсан адууныхаа хойноос чих тавих гэсэн тохиолдолд, адуу маань эзнийгээ намайг дага гэчихээд хэдэн уул даваад алга болжээ.
Уншигч этгээд энэ блог дээр юу нэмэгдэж вэ гэдгийг шууд харж байхын тулд дагуулж харах гэсэн үйлдэл хийнэ. Харин энэ тохиолдолд блогийн эзэн намайг дага гэж хэлэх болчихоод байгаа юм.

What is Following?

Do you have a favorite blog and want to let the author and readers know that you are a fan? Well now you can do that and more with the Blogger Following feature! You can even keep track of the blogs you follow via your Reading List on the Blogger dashboard.

Энд fan гэдэг нь дагагч, даган дууриах, шүтэн бишрих гэсэн утга илэрхийлнэ. Тэгэхээр бас дагах л болчихлоо.
Муур said…
This comment has been removed by the author.
Муур said…
Миний бодлоор comment нь сэтгэгдэл гэвэл арай зүгээр юм шигээ.. Харин following гэдэг дээр манах гэвэл арай дөхөмтэй байх..
Unknown said…
Би Comment-ийг сэтгэгдэл гэж байгаа юм байна.
Баярсайхан бүүр элэг аваад хаячихлаа. Дагагч(Followers) гэж хэрэглээд явбал миний хувьд зүгээр санагдаж байна.

Манах гэсэн үг толь дээр дараах утгаар байна.

МАНАХ I дарж хучих, битүүлэх; гэрийн хаяа манах шороо; хаяагаа манах (бусдаас болгоомжилж, хянамжлах, урьдаас цагаатган мэдэгдэх); гал манах (цогийг унтраахгүйн тул үнсээр хучих) .
to cover, cover up, seal off; гал манах to cover the fire with ashes to keep it going overnight;
МАНАХ II 1. манаанд гарах; манаа манах; адуу манах; хот манах; 2. цагдах, хянаж сэргийлэх; манах цагдах хорш..
to keep vigil; to hold night-watch; to be on one's guard;

“Сэтгэгдэл” гэдэг ганц үгээр бичигдэх хариулт гэдгээс дээр сонсогдох болов ч арай л comment бас болж өгөхгүй байгаа юм. Судалгааны баримт бичиг ч юм уу, тайлан (report) бичиж байгаад хамаагүй нэгэндээ comment хийгээ дэхээ ч гэж хэлдэг, ямар санагдаж байна санаа бодлоо хэлээ дэх гэсэн санаа байгаад байгаа юм. Бас баримт дээр минь улаан эрээн болтол тэмдэглээд comment хийчихлээ гэдэг.

САНАЛ БОДОЛ гэсэн хоршоо үг байх юм.
Yanja D. said…
Миний бодлоор:
Follow = чих тавих
Comment = сэтгэгдэл
гэсэн нь зүгээр сонсогдож байна.

Таны блогт олон Монголчуудын чих тавин, амтархан унших бичлэгүүд ар араасаа цувран гарна гэдэгт эргэлзэхгүй байна. Тандаа амжилт хүсье!
Comment = Сэтгэгдэл
Post Comment = Сэтгэгдэл бичих
------------------------------
Follower = Харуулдагч эсвэл Дагагч

Тухайн хүн блог дээр ямар нэгэн зүйл нэмэгдсэн эсэхийг харуулдаж байгаа гэдэг утгаар нь.

Олон уншигдсан

Хөдөө талын үзэсгэлэн "Монгол бичгээр"

Монгол, Живхтэй жаал хүүгийн бичсэн хэд хэдэн бичлэгийг уншиж байснаа гэнэт урам орж бараг арван долоо найман жилийн өмнө хэрэглэж байсан хайрцаг дүүрэн цаас бичгээ уудалж эхэлтэл миний хувьд эрдэнэс болох сайхан зүйлүүд гарч ирлээ. Ерээд оны эхэнд монгол бичгийн бичвэр бичих СУДАР нэртэй програмыг хийх гэж оролдож байхдаа монгол бичгийн фонтын загвар болгох гээд Т. Дашцэдэн (МУИС) багшаар бичүүлж авсан хуудаснууд байна. Үүнийг би бүүр сканердаж байгаад хүнд үзүүлмээр санагдлаа. Харин кириллээр бичсэн хувилбарыг Гүүгл-ээр хайвал олон сайтаас уншиж болох болжээ. Монгол бичиг сурч буюу хүнд унших өгүүллэгийн нэг нь болох болтугай.  Д.Нацагдорж : Хөдөө талын үзэсгэлэн Хөдөө талын зэрэглээ мяралзан жирвэгнэхийн дунд хэдэн өндөр юм сүүмэлзэн үзэгдэх нь харь газрын аяны хүний нүдэнд яахин даруй танигдана. Хурдлан довтлох уурын тэрэгний өмнөөс намрын салхи хүчтэй үлээхэд хоёр нүдэнд нулимс гялтганан холын барааг харж ядна. Өвгөн жолооч ухасхийх, хийг нэмэхэд дөрвөн хүрд чө...

Шувуун саарал

Саяхан интернэтээр сонин(Өдрийн сонин) уншиж байгаад Дамдин багшийн тухай “ Англи хэлний Дамдин ” гэсэн гарчигтай сайхан өгүүлэл уншсан юм. Багшийн орчуулгын ажлын талаар бичсэн байсан нь сонирхол татаад интернэтээр Д.Нацагдоржын “Шувуун саарал” -ыг хайтал шууд л 2006 онд сонин дээр хэвлүүлсэн орчуулга нь mongolnews.mn вэб хуудсны холбоосоор дороо гараад ирлээ. Багшийн орчуулгыг  олзуурхаад монгол хэлээр бичсэнтэй нь хамт дээр нь монгол бичгээ сурч байгаа танд зориулаад монгол бичигтэй нь хамт тэмдэглэл дээрээ  тавилаа. (Монгол бичгээр бичиж явуулсан найз охиндоо баярлалаа. ;-) ) .   Enjoy reading. Д.Нацагдорж Шувуун саарал (1) Хөндий талын зэрэглээ мяралзан жирэлзэх нь холоос үзэхэд сонин. Хэдэн жижигхэн юм түүний дунд сүүмэлзэх нь яахин даруй танигдана. Уудам газар дураар сэлгүүцэх хээр хөдөөгийн цэнгэл, хурдан морины яралзан ирэх эр хүний бахдал, ойртон үзвэл, хэдэн залуус морь тарлаж байна. (2) Сүрэнхүү саарал морины амыг арайхан тогтоож, овооны дэр...

Хоёр дахь тайлбар “MVS, NNBSP”

Монгол бичгээр бичвэрийг компьютерт дүрслэхэд тодорхой үүрэг хүлээх  функционал кодууд юникодод орсон байгаа. Энэ кодуудыг зөв хэрэглэснээр бичвэрийг  байх ёстой дүр зургаар нь харах нөхцөл зөв бүрдэхээс гадна хурааж шахах аргаар хадгалсан хэл зүйн корпус болон өгөгдлийн санг бэлтгэхэд хүртэл ашиг тусаа үзүүлнэ. Энэ функционал кодуудаас MVS (Mongolian vowel separator) монгол эгшиг тусгаарлагч , NNBSP (Narrow no-break space) тасрахгүй богино зайг    яаж хэрэглэх талаар товчхон өгүүлье. Монгол эгшиг тусгаарлагч зөвхөн үгийн төгсгөлд бичих орхиц “а”, “э” үсгийн өмнө орж ирэх бөгөөд ижил галигтай дүр нь өөр хоёр үгийг ялгаж бичих үед хэрэглэнэ. Жишээ нь ...н_а, ...х_а, ...г_а, ...м_а, ...л_а, ...с_а, ...ж_а  төгсгөлтэй үгийг эгшиг тусгаарлагчтай байвал яаж бичих үү тусгаарлагч байхгүй бол яаж бичих вэ гэдгийг харьцуулан харуулж байна. Тасрахгүй богино зайг Монгол бичгийн үгийн дагаврыг үгээс салгахгүй байх зорилготой. Өнгөн талаасаа харахад ердийн сул зай мэт б...

Найдвартай онлайн ажиллах

Мөнхөө энгийн нэг сурвалжлагч, интернэт дээр ажиллаж бараг л түүн дээрээ амьдардаг. Тэр хэд хэдэн блог тэмдэглэл хөтөлж, вэб сайт ажиллуулна мөн алдартай гэх бүх л нийтийн сүлжээний гишүүн бөгөөд түүнээсээ өдөржин л зүүлттэй. Үнэнийг хэлэхэд түүний амьдрал онлайн байх тул бусад интернэт хэрэглэгчдийн адил аюулгүй ажиллагаанд заналхийлэх(security threats) нь түүний э-мэйл хаягийг хакердах, шуудангийн хайрцаг  нь нухшаар шавуулах (спамаар бөмбөгдүүлэх) мөн янз янзын компьютерын вирус илрэхээр мэдэгддэг байна. “Би э-мэйлээр вирустчихдэг яаж гэхээр онлайнаар PDF-ийг татаж авахдаа” мөн “онлайн банк хэрэглэхийг чинь хакердах гэж оролдлоо мэдээг”, “фишинг э-мэйлийг ПэйПал сайтаас хүлээж авдаг” гэж тэр хэлэв. Хамгийн муухайн юу гэхээр нэг өдөр түүний лаптопын дэлгэц дээр том гэгчийн хар цагаан эргүүлэг хуйлрал гарч ирсэн нь компьютерын вирус байжээ. “Харж байхад минь миний дэлгэц дээрх айконыг нэг нэгээр нь залгиж эхэлсэн дээр нь би юу ч хийж болохгүйгээр дэлгэцийн удирдлагыг авчихсан”...

Бичгийн тиг

Гэртээ очоод аав ээж, ах дүү, найз нөхөд, хамт ажиллаж байсан багш нартаа гаа уулзаж учрах нь үнэхээр сайхан байлаа. Үүний зэрэгцээ манай миний сургууль гэж дуудах дуртай их сургуулиараа өдөр бүр л орж гарсаар найз нөхөд багш нарынхаа хийж бүтээсэн янз янзын шинэ сайхан зүйлийг сонсож мэдээд баярлаж хөөрөөд цаг хугацаа өнгөрөхийг ч мэдсэнгүй. Сүүлийн хэдэн сар интернетээр найз залуучууд маань монгол бичгийн фонтыг хөгжүүлэх, вэб фонт бүтээх, түүний хэрэглээг нэмэгдүүлэх талаар санаа тавьж хичээнгүйлэн ажил өрнүүлж байгааг таних мэдэх багш нартаа дуулгаж бас тэдний зүгээс хамтран ажиллаа ч гэж хүслээ. Хэдэн жилийн өмнө МУИС-ын Монгол хэл соёлын сургуулийн эх хэлний судалгааны төвд хэрэгжсэн ЮНИСКО-гийн төсөл ажлын нэг хэсэг болох ( зурлага дээр суурилж ) монгол бичгийн фонт бүтээгдсэн ийг мэдэж байсан тул эх сурвалжийг асууж лавлаад, хэрэглэж байгаа аргын нь тодруулав.  Энэ зурган дээр үзүүлэх зүүн гар талын дөрвөн фонтыг зурлага дээр түшиглээд бэлдэж англи үсгийн га...

Галиг (transliteration)

 Монгол бичгийг компьютерт галиглахыг олон аргаар шийдэх гэж оролдсоныг янз янзын баримтыг уншиж сурвалжилсны үндсэн дээр гаргаж ирлээ. Эндүү ташаа зүйл байвал бичээрэй. Энэхүү хүснэгтийг дараах холбоосоор ороод  харьцуулж үзэхэд галиглах  мөн гараас оруулах төрөл бүрийн санаа оноог гаргах боломжтой  байж магад. Олуулаа хэлэлцвэл илүү зөв  хувилбарыг олох нь магадлал өндөртэй байх болов уу гэж бодлоо. Олон янзын галиглах саналуудыг  харьцуулсан хүснэгтийг галиг файл    аас үзэж болно. Виндовз 7 дээр гараас яаж оруулсныг хэн нэг нь бичээд өгвөл хүснэгтэд нэмээд оруулъя. Монгол бичгийн галигийг шийдвэрлэх талаар монгол, өвөр монголын хэлний мэргэжилтнүүдийн болон стандартын газруудын хамтарсан хурлаар гаргасан баримт бичгийг олон улсын стандартад танилцуулсан баримт бичгийг ISO/TC 46/WG 3 № ?   уншиж болно. (Интернетээс хайж олсон бөгөөд ямар үр дүнд хүрснийг баримтаар сурвалжилж байна. Энэ баримтад дугаар оноосон байх ёстой бөгөөд тэ...

Шувуун саарал монгол бичгээр

Гүүгл нэмэхээр олон нийтийн сүлжээнд холбогдохдоо олон залуустай танилцаж сонирхлынхоо дагуу зарим нэгээс нь суралцаж, мэдэх чадах зүйлсээ хоорондоо хуваалцаж тэдэнтэй сайхан нөхөрлөж явна. Сүүлийн хэдэн долоо хоног Монгол бичгээ дэмжих хамт олны буланд олон янзын хэлэлцүүлэг өрнөж байх үеэр сонин санаа төрж  +Lkhamsuren Amarjargal   хүүд хэлтэл bootstrap ашиглаад хийх боломжтой гэж хэлэнгүүт сонгодог " Шувуун саарал "  аа ашиглаад энэ хуудсыг хийж үзэхээр болж тэр дороо л өнгөрсөн долоо хоногийн сүүлээр би бэлтгэл ажилд Амаржаргал туршилт ажилдаа шууд оров. bootstrap-getting-started   нь хэрэглэгчийг вэб хуудастай холбож өгөх интерфейсийг хялбар хөгжүүлэх хэрэгсэл бөгөөд Апачи лицензтэйгээр Твиттерт нээлттэй эхээр хөгжүүлжээ. Өөрийн нүүр хуудсандаа " Хурдан, хялбар вэб хөгжүүлэхдээ: тансаг, уяан хатан, хүчтэй, анхнаасаа л хөдөлгөөнтэй нүүрэн талын фрэймворкыг бүтээх хэрэгсэл" гэж тодорхойлжээ. Энэ хэрэгсэлийг ашиглах бүрэн хэмжээний зааварууд эн...